Hoe komt dat?
Tijdens ons leiderschapscafé rond het thema ‘DOELBEWUST leiderschap’ kwamen een aantal interessante inzichten boven water. ‘Het wordt me plots heel duidelijk dat mijn doel niet het doel is van mijn medewerkers.’ ‘Ik denk wel na over de te bereiken doelen maar communiceer daar intern niet over.’ ‘Het grote doel ligt zo veraf. Tussentijdse doelen? Daarover heb ik niet nagedacht.’ ‘Wij hebben onze doelen niet duidelijk gespecifieerd. Ook niet neergeschreven. We verwachten gewoon dat iedereen hard werkt.’
Wat kan doelbewust leiderschap hieraan veranderen?
Dat bewustwordingsproces is de basis van doelbewust leiderschap. Tijdens dat proces wordt duidelijk waarom we doen wat we doen. Als leider leer je in eerste instantie wie je bent en wat je missie is. Daarna kies en verwezenlijk je bewust een doel.
Wat betekent een doel voor jou als bedrijfsleider?
De grootste waarde van een doel is dat je bent waar je wil zijn en doet wat je graag doet. Duidelijk gestelde doelen geven richting en zin. Zin zorgt voor motivatie. Richting zet automatisch alle neuzen in dezelfde richting en schept een gemeenschappelijk verantwoordelijkheidsgevoel. Voorwaarde is wel dat iedereen zich kan vinden in het doel dat jij vooropstelt.
Essentieel is het besef dat er een groot verschil is tussen doelen stellen en doelen verwezenlijken. Managers grijpen te vaak en te snel naar het SMART-principe: specifiek en meetbaar. Daarbij wordt sterk de nadruk gelegd op de ratio. Bij het stellen van doelen zijn gevoelens prioritair ten opzichte van cijfers of ratio. Pas als mensen geraakt worden, kan er iets veranderen. Het is dus van groot belang dat jij als leider dat gevoel kan overbrengen zodat het inspirerend werkt.
Hoe kan je vanuit die nieuwe houding doelen stellen en je team motiveren?
Maak voor elk doel duidelijk waarom het voor jou persoonlijk zo belangrijk is. Doelen stellen doe je vanuit je gevoel. Moeder Theresa zei ooit: ‘Als ik naar de massa kijk, kom ik niet in beweging. Als ik naar één persoon kijk, wel.’ Hoe persoonlijker, hoe universeler de betekenis en de kracht van de boodschap.
Ga voor jezelf na of je doel van binnenuit komt. Waarom wil je het bereiken? Heb je jezelf vergeleken met de concurrentie? Is je ego aan het woord? Of is het doel echt ontstaan vanuit het DNA, de missie en de visie van je bedrijf (en van jou als leider)? Alleen dan kan het ook gedragen worden door de groep. Alleen dan is het een bron die blijft borrelen. Alleen dan ontstaat een flow. De zo belangrijke flow die ervoor zorgt dat je schijnbaar moeiteloos je doel bereikt. Enkel dan kan en mag het losgelaten worden zodat de volle aandacht naar de acties kan gaan. Het doel reist mee als kompas.
Breng het verlangen om het doel te bereiken over op je team vanuit het wereldbeeld van de ander. Is het dan nog steeds uitnodigend? Probeer het uit …
Maak het doel duidelijk en levendig. Niet alleen in je eigen geest, maar in die van alle medewerkers. Topsporters en topzakenlui zijn niet zomaar in staat om scherp en gedetailleerd te visualiseren. Maak dus een tekening of gebruik beelden. Zet je doelen op basis daarvan om in woorden en schrijf ze op.
Gestelde doelen op zich werken niet motiverend voor iedereen. Soms is dat te wijten aan de manier waarop het doel werd geformuleerd. Maar er zijn ook heel wat mensen voor wie niet het doel op zich maar het proces motiverend is. Zij plannen erg gericht en voeren de taken vervolgens erg gedisciplineerd uit. Als bedrijfsleider is het belangrijk om die nuance te kennen. Dat kan je gemakkelijk nagaan. Gaat je medewerker (of jijzelf) spontaan aan de slag als het doel wordt gesteld? Voor doelgerichte mensen werkt een doel als een rode lap voor een stier. Het doel zelf is de motivatie om aan de slag te gaan. Het merendeel van de mensen vertrekt liever vanuit een probleem of uitdaging. Dat zijn de oplossingsgerichte mensen. Een goede mix is ideaal om mee op pad te gaan.
Geef bij het stellen van een doel de noodzaak aan. Vaak komen mensen pas dan in actie. Mensen met een ongezonde levensstijl gooien, na het verdict van een arts, plots hun eet- en leefgewoontes helemaal om. De noodzaak doet het werken. Durf als bedrijfsleider mensen te confronteren met cijfers en ontwikkelingen, ook als die niet rooskleurig zijn. Als je dat doet vanuit vertrouwen en geloof, is het een krachtige manier om het team in beweging te zetten.
Hoe zorg je ervoor dat doelen ook bereikt worden?
De realisatie van doelen vraagt een andere energie dan de formulering ervan. Doelen bereiken vergt een meer aardse energie waarbij we ons lichaam gebruiken. Het wordt concreter. Er wordt letterlijk iets opgezet.
Beslissingen nemen wordt cruciaal. Vanuit het algemene plaatje worden prioriteiten gesteld. Gevoel is daarbij erg belangrijk. Ontwikkel dat gevoel. Van daaruit groeit je vermogen om (de juiste) keuzes te maken. Onderdruk je dat gevoel systematisch, dan daalt de effectiviteit op lange termijn.
Wat zijn de valkuilen?
De grote valkuil bij het realiseren van doelen is uitstelgedrag. Dat komt omdat de huidige waarde van dingen altijd groter lijkt dan het toekomstige belang. Dat is ook waarom we toch dat ene koekje nemen terwijl we in de toekomst een aantal kilo’s minder willen wegen. Merk je uitstelgedrag op? Beperk de keuzemogelijkheden en durf te bepalen wat het kost om iets niet te doen. Zoek naar die eerste logische stap. Daarna wordt het gemakkelijker om de volgende stappen te zetten.
Een ander inzicht werd terloops ter sprake gebracht door Dirk De Bal, die fietsers helpt om hun resultaten te verbeteren. Wielrenners stellen zich de vraag waarom hun conditie niet verbetert ondanks de vele kilometers die ze afleggen. De wetenschappelijke uitleg, die we wijselijk aan Dirk overlaten, toonde de analogie met het bedrijfsleven. Vaak werken leiders (alleen en/of samen met hun team) erg hard en blijven de verhoopte resultaten uit. Dat wijst erop dat gewoontes het hebben overgenomen van bewust leiderschap. Een bewuste leider vertraagt regelmatig en doet aan zelfreflectie om daarna in te zetten op groei. Een doel is immers een middel om te groeien naar een niveau van waaruit je dat doel kan bereiken.
Hoe verleg jij de focus van doel naar groei?
Als jij je medewerkers de kans geeft om te evolueren en te groeien, zullen zij grenzen verleggen en ambitieuzere doelen ook werkelijk bereiken.
Het SMART-principe (specifiek – meetbaar – aanvaardbaar – realistisch – tijdsgebonden) helpt als het commitment aanwezig is en de methode enkel gebruikt wordt om de nodige acties te ondernemen. Om het concrete proces tussen het stellen van een doel en de verwezenlijking ervan te bepalen.
Hoe stel je haalbare doelen?
De graad van de uitdaging is erg belangrijk. Veel ondernemers en managers worstelen hiermee.
Maak een juiste inschatting van de omgeving, de capaciteiten van de medewerkers en de organisatie.
Dat kan enkel vanuit een grote betrokkenheid en voldoende inzicht. Het is een voortdurende uitdaging die je niet uit de weg mag gaan. Te hoge doelen werken demotiverend. Te laag gestelde doelen ook.
The Next Level is het niveau dat je uitdaagt om de betere versie van jezelf te ontwikkelen en je in staat stelt om het geformuleerde doel effectief te bereiken.
Go for it !
